Bỏ thuế khoán từ 1/1/2026: hộ kinh doanh phải làm gì?
Từ 1/1/2026, thuế khoán bị bãi bỏ trên toàn quốc. Hộ kinh doanh chuyển sang tự kê khai theo doanh thu thực tế, doanh thu đến 1 tỷ đồng/năm được miễn thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân.

Từ 1/1/2026, hộ kinh doanh trên cả nước không còn nộp thuế khoán nữa. Đây là thay đổi lớn nhất với khu vực kinh doanh nhỏ lẻ trong nhiều năm qua, và cũng là điều khiến không ít chủ hộ lo lắng: bỏ thuế khoán rồi thì nộp thuế kiểu gì, có phải làm sổ sách kế toán không, doanh thu bao nhiêu thì phải nộp thuế?
Câu trả lời ngắn gọn: hộ kinh doanh chuyển sang tự kê khai theo doanh thu thực tế. Nhà nước vẫn giữ một ngưỡng miễn thuế rộng rãi cho hộ nhỏ, đồng thời bỏ luôn lệ phí môn bài. Bài viết này giải thích cụ thể từng trường hợp để chủ hộ biết mình phải làm gì.
Thuế khoán là gì, vì sao bị bãi bỏ?
Thuế khoán là cách thu thuế mà cơ quan thuế ấn định một mức thuế cố định hằng tháng cho hộ kinh doanh, căn cứ vào doanh thu ước tính. Chủ hộ không cần kê khai doanh thu thực tế từng tháng, cứ nộp đúng số tiền đã ấn định.
Cách thu này gọn nhẹ nhưng càng về sau càng lộ bất cập: hộ bán chạy vẫn nộp như hộ bán chậm, doanh thu thực tế và doanh thu ấn định chênh lệch lớn, người nộp thuế thấy thiếu công bằng.
Nghị quyết 68-NQ/TW và Nghị quyết 198/2025/QH15 đã chốt chủ trương bỏ thuế khoán đối với hộ kinh doanh, chuyển sang kê khai theo doanh thu thực tế. Từ 1/1/2026, thuế khoán chính thức bị bãi bỏ trên toàn quốc. Hộ kinh doanh nộp thuế theo doanh thu thực tế phát sinh, tự kê khai và tự chịu trách nhiệm về số liệu mình kê khai.
Hộ doanh thu đến 1 tỷ đồng/năm: chỉ cần báo cáo doanh thu
Đây là nhóm đông nhất và cũng là nhóm được hưởng lợi nhiều nhất từ chính sách mới. Hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở xuống không phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân.
Điều duy nhất hộ phải làm là báo cáo doanh thu thực tế của năm 2026 với cơ quan thuế, theo Mẫu 01/TKN-CNKD, chậm nhất ngày 31/01/2027. Nói cách khác, hộ nhỏ chỉ cần tổng hợp doanh thu cả năm rồi gửi một tờ khai duy nhất, không phải kê khai hằng tháng, hằng quý như trước.
Cần lưu ý: ngưỡng 1 tỷ đồng tính theo tổng doanh thu cả năm, không phải doanh thu từng tháng. Hộ nào doanh thu tăng trưởng, gần chạm ngưỡng, nên theo dõi sát để kịp chuyển sang diện kê khai đầy đủ khi vượt ngưỡng.
Hộ doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm: kê khai theo doanh thu thực tế
Hộ có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm phải kê khai và nộp thuế theo doanh thu thực tế. Điểm khác biệt lớn so với thời thuế khoán là số thuế phải nộp gắn trực tiếp với doanh thu thực tế phát sinh: bán được nhiều thì nộp nhiều, bán ít thì nộp ít, thay vì nộp một khoản cố định bất kể tình hình kinh doanh.
Hộ thuộc diện này cũng phải thực hiện chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ theo quy định mới. Thông tư 40/2021/TT-BTC về thuế đối với hộ kinh doanh đã hết hiệu lực từ ngày 5/3/2026. Thay thế nó là hệ thống văn bản mới: Nghị định 68/2026/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP, Thông tư 18/2026/TT-BTC và Thông tư 152/2025/TT-BTC về chế độ kế toán đối với hộ kinh doanh.
Chỉ một nhóm hộ phải quyết toán thuế thu nhập cá nhân
Một điểm nhiều chủ hộ hay nhầm: không phải hộ nào cũng phải làm quyết toán thuế thu nhập cá nhân cuối năm.
Chỉ những hộ nộp thuế thu nhập cá nhân trên thu nhập tính thuế, tức là tính theo doanh thu trừ chi phí, mới phải quyết toán thuế thu nhập cá nhân theo Mẫu 02/CNKD-TNCN-QTT, chậm nhất ngày 31/3/2027. Còn hộ nộp thuế thu nhập cá nhân theo tỷ lệ trên doanh thu thì không phải quyết toán.
Lệ phí môn bài cũng được bãi bỏ
Cùng với thuế khoán, lệ phí môn bài đối với hộ kinh doanh cũng được bãi bỏ. Đây là khoản phí hằng năm mà mọi hộ kinh doanh đều phải nộp, bất kể doanh thu cao hay thấp. Việc bỏ khoản phí này giúp hộ nhỏ giảm thêm một chi phí cố định mỗi năm.
Hộ đã kê khai theo quy định cũ trước 5/3/2026 thì sao?
Hộ kinh doanh đã thực hiện kê khai theo quy định cũ trước ngày 5/3/2026, thời điểm Thông tư 40/2021/TT-BTC hết hiệu lực, không phải điều chỉnh lại số liệu đã kê khai. Những gì đã làm đúng theo quy định cũ thì giữ nguyên, từ thời điểm chuyển đổi trở đi mới áp dụng quy định mới.
Hỏi - đáp nhanh
Hộ doanh thu 800 triệu đồng/năm có phải nộp thuế không?
Không phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân. Hộ chỉ cần báo cáo doanh thu thực tế năm 2026 bằng Mẫu 01/TKN-CNKD trước ngày 31/01/2027.
Hộ nhỏ có cần ghi chép sổ sách không?
Hộ doanh thu đến 1 tỷ đồng/năm chỉ phải báo cáo doanh thu thực tế cả năm một lần, nhưng vẫn nên ghi chép doanh thu, chi phí đầy đủ. Số liệu ghi chép là căn cứ để lập tờ khai báo cáo doanh thu, đồng thời giúp hộ tự đối chiếu khi cơ quan thuế kiểm tra.
Bỏ thuế khoán thì hộ phải kê khai hằng tháng?
Không. Hộ doanh thu đến 1 tỷ đồng/năm chỉ báo cáo một lần cho cả năm; hộ trên 1 tỷ đồng/năm kê khai theo doanh thu thực tế.



Discussion
No comments yet