Giảm 30% thuế thu nhập cá nhân 2026-2027: ai được giảm, làm thủ tục thế nào?
Nghị quyết 43/2026/QH16 giảm 30% thuế thu nhập cá nhân cho cá nhân, hộ kinh doanh có doanh thu đến 10 tỷ đồng một năm trong hai năm 2026 và 2027. Ai thuộc diện được giảm, giảm trên số thuế nào và thủ tục ra sao?

Từ cuối tháng 10 năm 2026, hàng triệu cá nhân và hộ kinh doanh có thêm một tin tốt: thuế thu nhập cá nhân từ hoạt động sản xuất, kinh doanh được giảm 30% trong hai năm tính thuế 2026 và 2027. Chính sách này nằm trong Nghị quyết 43/2026/QH16 của Quốc hội, được hướng dẫn tại Nghị định 398/2026 có hiệu lực từ ngày 29/10/2026. Điều kiện hưởng không quá khó, thủ tục cũng không phức tạp, nhưng có vài điểm dễ hiểu nhầm mà người nộp thuế cần nắm rõ.
Ai được giảm 30% thuế thu nhập cá nhân?
Đối tượng được giảm là cá nhân và hộ kinh doanh có hoạt động sản xuất, kinh doanh với doanh thu trong năm tính thuế đến 10 tỷ đồng. Nói cách khác, hộ kinh doanh nhỏ, tiệm tạp hóa, quán ăn, xưởng may gia đình, người buôn bán online, cá nhân làm dịch vụ, tất cả đều có thể thuộc diện này nếu doanh thu cả năm không vượt quá 10 tỷ đồng.
Điểm cần nhấn mạnh là chính sách chỉ giảm thuế thu nhập cá nhân phát sinh từ hoạt động sản xuất, kinh doanh. Thu nhập từ tiền lương, tiền công không thuộc diện giảm. Một người vừa đi làm công ty vừa mở cửa hàng kinh doanh thì chỉ phần thuế tính trên thu nhập từ cửa hàng mới được giảm 30%, phần thuế tính trên lương vẫn nộp đủ như bình thường. Tương tự, thu nhập từ đầu tư vốn, chuyển nhượng bất động sản, trúng thưởng cũng không nằm trong phạm vi giảm.
Doanh thu để xét điều kiện là doanh thu tính thuế của cả năm, bao gồm doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ và các khoản thu nhập khác từ hoạt động kinh doanh. Người nộp thuế tự xác định doanh thu của mình để biết có thuộc diện được giảm hay không, và cơ quan thuế sẽ kiểm tra lại khi quyết toán.
Giảm 30% nghĩa là gì, tính trên số thuế nào?
Mức giảm là 30% trên số thuế thu nhập cá nhân phải nộp từ hoạt động sản xuất, kinh doanh của năm tính thuế 2026 và 2027. Ví dụ, một hộ kinh doanh sau khi tính toán phải nộp 100 triệu đồng thuế thu nhập cá nhân từ hoạt động buôn bán trong năm 2026 thì được giảm 30 triệu đồng, chỉ còn phải nộp 70 triệu đồng.
Với năm 2026, dù Nghị định hướng dẫn chỉ có hiệu lực từ 29/10/2026, việc giảm thuế vẫn tính cho toàn bộ năm tính thuế 2026. Người nộp thuế đã tạm nộp thuế trong các quý đầu năm 2026 có thể tính lại và bù trừ khi quyết toán cuối năm.
Làm thủ tục thế nào để được giảm?
Thủ tục rất gọn: người nộp thuế tự xác định mình thuộc diện được giảm và kê khai số thuế được giảm trên hồ sơ khai thuế, kèm theo Mẫu số 01 theo quy định tại Nghị định 398/2026. Không cần làm đơn xin riêng, không cần chờ cơ quan thuế phê duyệt trước.
Với hộ kinh doanh kê khai thuế theo quý hoặc theo tháng, số thuế được giảm được tính ngay trên tờ khai của kỳ đó. Với hộ kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán, việc giảm thuế được tính khi cơ quan thuế xác định lại mức thuế khoán hoặc khi quyết toán. Dù theo phương pháp nào, nguyên tắc chung là người nộp thuế tự khai, tự chịu trách nhiệm về tính chính xác của việc xác định doanh thu và số thuế được giảm. Cơ quan thuế sẽ kiểm tra sau, và nếu phát hiện khai không đúng thì người nộp thuế phải nộp lại phần chênh lệch.
Vì vậy, hộ kinh doanh nên lưu giữ sổ sách, hóa đơn, chứng từ bán hàng đầy đủ để chứng minh doanh thu cả năm không vượt 10 tỷ đồng. Đây là căn cứ duy nhất để bảo vệ quyền lợi giảm thuế nếu sau này cơ quan thuế kiểm tra.
Doanh thu vượt 10 tỷ đồng thì sao?
Đây là điểm quan trọng nhất và cũng dễ gây thiệt hại nhất nếu chủ quan. Nếu cuối năm quyết toán, doanh thu thực tế vượt quá 10 tỷ đồng thì người nộp thuế không còn thuộc diện được giảm nữa. Khi đó, toàn bộ số thuế đã được giảm trong năm phải nộp lại cho ngân sách, kèm theo việc khai bổ sung bằng Mẫu số 03.
Có một điểm khoan hồng trong quy định: người nộp thuế không bị tính tiền chậm nộp đối với số thuế phải nộp lại, tính đến thời hạn nộp thuế của kỳ tính thuế phát sinh doanh thu vượt. Nói cách khác, nếu doanh thu chỉ vượt ngưỡng vào những tháng cuối năm thì người nộp thuế không bị phạt chậm nộp cho khoảng thời gian trước đó. Nhưng một khi đã qua thời hạn nộp thuế của kỳ phát sinh vượt mà vẫn chưa nộp lại thì tiền chậm nộp sẽ bắt đầu được tính như bình thường.
Vì thế, hộ kinh doanh đang ở gần ngưỡng 10 tỷ đồng cần theo dõi doanh thu sát sao theo từng quý, đừng đợi đến cuối năm mới cộng sổ. Nếu thấy doanh thu có nguy cơ vượt ngưỡng, hãy chủ động tính trước số thuế sẽ phải nộp lại để chuẩn bị dòng tiền.



Discussion
No comments yet